TẠI SAO TÔI LẠI LÀM CƯ SỸ
Có một lần, giữa đêm thâu tĩnh lặng, tôi đối trước Mạn-đà-la Chuẩn Đề Quán Âm – vị Tôn ngự tại Viện Biến Tri trong Thai Tạng Giới Đông Mật, thỉnh vấn vị thầy luôn âm thầm dìu dắt tôi trong pháp giới thanh tịnh, vẫn với câu hỏi cũ:
"Thưa thầy, con vẫn băn khoăn, cớ sao ngày con mới diện kiến, ngài không hướng con cạo tóc xuất gia, thọ Tỳ-kheo giới, ngày đêm thanh tịnh chốn thiền môn, mà lại ấn định con phải mang thân cư sĩ bôn ba giữa chốn trần lao, mượn phương tiện thiện xảo thực hành Bồ-tát đạo ngay giữa nơi lấm bụi trần thế?"
Từ trong không gian thanh tịnh của Mạn-đà-la, thanh âm của Ngài vọng về, trầm hùng mà từ ái:
"Này con, đầu tiên thầy vẫn phải phân tích thấu đáo cho con về hành trình đi đến giác ngộ thông qua phương tiện độ sinh của riêng con.
Thế nhân tu học thường kẹt vào nhị nguyên phân biệt. Họ chia cắt pháp giới thành hai cõi đối lập: trần lao ngột ngạt và thiền môn vắng lặng. Nhưng triết lý của Đông Mật không dạy con trốn chạy thế gian để tìm kiếm một Niết-bàn tách biệt. Phiền não tức Bồ-đề, vì vậy bùn nhơ thế gian, đau khổ của chúng sinh, gánh nặng mưu sinh hay những tì vết nội tâm, chính là dưỡng chất nuôi lớn đóa bạch liên vô lậu, thảy đều là đại đạo tràng để hiển lộ Phật tánh.
Đại Nhật Kinh đã chỉ rõ tôn chỉ: 'Lấy Bồ-đề tâm làm nhân, lấy Đại bi làm căn bản, lấy Phương tiện làm cứu cánh'. Tâm giác ngộ là hạt giống, tình thương vô ngã là mảnh đất, và vô lượng sự thiện xảo chính là cành lá vươn vào đời, và phương tiện dấn thân hành đạo của con chính là một trong những cành lá đó.
Khi một chúng sinh đang oằn mình trong nợ nần phá sản, hay thân xác rã rời vì tật bệnh, tâm trí mờ tối đang không thấy đường ra, thì khi có duyên tương ngộ, con chưa thể vội đem giáo lý tam pháp ấn Vô thường - Khổ - Vô ngã hay Tánh Không ra khai thị, bởi bụng đói, thân đau và tâm hoảng loạn sẽ cự tuyệt pháp mầu. Bấy giờ, con phải dùng Tứ Nhiếp Pháp, lấy 'Đồng sự' và 'Ái ngữ' làm tiên phong.
Một lá số Tử vi, một quẻ Dịch hay thiết lập Bát Tự – dưới tay một hành giả thấu đạt lý Duyên khởi và Không tánh – tuyệt nhiên không phải là tà mạng bói toán để mưu cầu lợi dưỡng hay cổ xúy thần quyền mê tín. Nó trở thành phương tiện để con giúp chúng sinh nhìn thấu sự vận hành của nghiệp quả hiện đời, thấu hiểu dòng chảy thịnh suy đang chi phối, từ đó biết cúi đầu sám hối và tu tâm chuyển mệnh.
Một mũi kim châm cứu không chỉ đả thông kinh lạc tứ đại, mà là nhịp cầu xoa dịu nỗi đau thân thể, mở cửa niềm tin. Hay một đàn pháp Chuẩn Đề Homa Tức tai, Tăng ích được kiến lập theo đúng quỹ tắc Thai Tạng Giới của Đông Mật, không phải để mưu cầu thỏa mãn lòng tham thế tục, mà là mượn sức nóng của ngọn lửa tuệ giác thiêu rụi đi chướng nghiệp, nhờ tha lực Tam Bảo rưới mát tâm hồn. Đó là sự khéo léo dùng pháp thế gian làm chiếc cầu phao để dẫn độ họ bước dần sang bến bờ xuất thế.
Nhưng dấn thân độ sinh là bước vào dòng nước xiết. Nhập thế mà khuyết thiếu Định lực và Trí tuệ, con sẽ bị nghiệp lực thế gian cuốn chìm. Muốn giữ tâm 'Tùy duyên bất biến', con buộc phải giữ vững công phu Tam Mật Tương Ưng.
Công phu này nhìn dưới lăng kính Nguyên Thủy (Theravada), gốc rễ của mọi con đường giải thoát thảy đều bắt đầu từ việc Thu nhiếp và Tịnh hóa Ba nghiệp (Thân - Khẩu - Ý) để đoạn trừ bất thiện pháp. Tam Mật không phải là thứ huyền thuật xa lạ, mà chính là sự kế thừa tinh thần ấy ở một hình thái cô đọng nhất. Khi tay con kiết ấn (Thân Mật), con khóa chặt thân nghiệp không cho tạo tác tổn hại; khi miệng trì tụng Chân ngôn (Khẩu Mật), con chế ngự và thanh lọc bốn khẩu nghiệp bất thiện; và khi ý hướng về Bản tôn (Ý Mật), con vận dụng sức mạnh của Thiền Chỉ (Samatha) để đưa tâm vào trạng thái Định (Samadhi) sâu thẳm, ly xả mọi vọng niệm dấy khởi. Đó chính là việc thiết lập nền tảng Giới - Định vững chắc mà Đức Phật đã chỉ dạy từ thời Nguyên thủy làm tiền đề cho trí tuệ phát sinh.
Tiến vào Trung Quán Tông, Bát-nhã soi chiếu cho con thấy Mật ấn, Chân ngôn hay Mạn-đà-la thảy đều do duyên sinh, mang tự tánh Không. Dưới tuệ nhãn Duy Thức Tông, mỗi biến Chân ngôn, mỗi sát-na quán tưởng là sự huân tập mãnh liệt các chủng tử vô lậu thanh tịnh vào Tàng thức (Alaya) để 'Chuyển Thức thành Trí'.
Và đến tột cùng cái nhìn của Đông Mật, Tam Mật được thấu triệt dưới sự vận hành của Lục Đại (Địa, Thủy, Hỏa, Phong, Không, Thức). Ngay nơi huyễn tướng của bàn tay kết ấn và âm thanh duyên sinh của chú ngữ, hành giả trực nhận sự hiện hành trọn vẹn của Pháp Thân Đại Nhật Như Lai, thực chứng cảnh giới 'Sắc - Tâm bất nhị', 'Tức thân thành Phật'. Khi Tàng thức được tịnh hóa, tâm hành giả sẽ phẳng lặng như mặt gương Đại Viên Cảnh Trí, tịch tĩnh chiếu soi, trở thành ngọn sơn thạch bất động để chúng sinh tựa nương.
Như vậy con có thấy các thừa tuy khác nhau về ngôn từ, nhưng lại hoàn toàn dung thông về con đường giác ngộ giải thoát không? Trong khi các tông phái đôi khi còn tranh luận về cách đi, thì một hành giả Đông Mật chân chính cần phải thấy rất rõ tính nhất quán hoàn hảo của hành trình đi hết con đường đạo này, bởi vì không có nền tảng Nguyên thủy thì không có Đại thừa, không có đại nguyện Đại thừa thì không có Mật tông.
Đến đây, ta sẽ trả lời con: Vì sao ta không để con đắp y, cạo tóc?
Chiếc áo cà-sa là cờ xí của Phật pháp, là biểu tượng của Tăng bảo thanh tịnh. Chư Tôn Đức Tăng Ni là những bậc trì giữ mạng mạch Tăng đoàn, lấy việc nghiêm trì giới luật làm ngọn hải đăng cho nhân thiên kính ngưỡng. Các ngài giữ gìn sự vô lậu, trang nghiêm của chánh pháp, làm ruộng phước điền cho thế gian gieo hạt.
Nhưng Đạo pháp cũng cần những cánh tay nối dài, len lỏi vào tận cùng ngõ ngách của nhân sinh. Hình tướng cư sĩ chính là chiếc áo phương tiện vi diệu nhất để làm việc đó. Nó cho phép con tự do bước vào thương trường, quán trọ, ngồi cùng mâm với kẻ đang gánh chịu nghiệp quả bi đát nhất.
Thân con có thể hòa vào dòng đời, chia sẻ nỗi đau với họ mà tâm vẫn có thể an nhiên tự tại, không sợ làm tổn thương thanh danh của Tăng đoàn hay phạm vào thanh quy giới luật. Con mượn hình tướng của đời, nhưng bên trong lại phải mang cốt tủy của đạo – một hành giả Đông Mật phải được trang bị thanh gươm trí huệ Bát-nhã và định lực Kim Cang.
Làm Tăng sĩ là đại nguyện giữ gìn ngọn lửa chánh pháp vô nhiễm. Còn làm hành giả cư sĩ Đông Mật dấn thân , là con đang thực hành Bồ-tát đạo giữa muôn trùng huyễn hóa, vì vậy con không cần phải tìm đến một chốn tự viện thâm nghiêm vì nguyện kiếp xưa con vốn đã vậy. Khi Thân - Khẩu - Ý đã tương ưng Pháp giới, vắng bặt ý niệm về cái ngã trao truyền, người thọ pháp và vô trụ vào phương tiện trao đi (Tam luân thể không), thì ngay giữa thị thành ồn ã, giữa chợ đời lấm bụi này, nó chẳng phải là chốn Đạo tràng vô thượng của con sao?
Khi thanh âm Ngài dứt bặt, tôi chợt thấy lòng mình rỗng rang, mọi hồ nghi về sự sắp đặt đã vỡ vụn. Tôi khẽ cúi đầu, chắp tay trước hư không, phát nguyện trước Tổ thầy Đạo sư xin đón nhận trần gian này như bến đỗ tu hành tối thắng của đời mình.
Minh Thiên Mật Liên Đăng
Phone/Zalo: 0943666611
Oṃ Cale Cule Cundi Svāhā Bhrum
